Kadı Hamamı adıyla da anılan kentin en eski hamamlarından biridir.
İzmir Anafartalar Caddesinde bulunan bu hamamın yapım tarihi bilinmemekle beraber yapı üslubundan benzer örnekleriyle karşılaştırıldığında Lüks Hamam'ı 15. yüzyıl ile 16. yüzyıla tarihlendirmek mümkün. Hamamda yer yer kullanılan kirpi saçaklar, soyunmalık kubbelerinin alaturka kiremit ile kaplı oluşu ve sivri kemerler benzer örneklerin bir kısmında da görülmekte.
Evliya Çelebi de Seyahatname'sinde buradan söz etmiş. Böylelikle, 17. yüzyılın ikinci yarısında varlığından emin olabiliyoruz.
Kesme taştan yapılmış olan Lüks Hamam'ın soyunmalık, ılıklık ve sıcaklık mekânları aynı eksen üzerinde sıralanmış. Çifte hamam olarak inşa edilen hamamın kadınlar ve erkekler bölümleri birbirine benzer. Sıcaklık, ortası kubbeli dikdörtgen şekilli bir mekân. Soyunmalık ile ılıklık ise birbirine eş, kareye yakın dikdörtgen planlı ve üzerleri tonoz örtülü.
Özellikle Yahudilerin yoğun olarak yaşadığı mahallelerin hamamlarında 'mikve' adı verilen arınma havuzları olurmuş. Lüks Hamam'da da bulunan mikvenin işlevini yitirmesi nedeniyle üzeri kapatılmış. Hamamın önceki işletmecisi, hamamda 32 kesecinin çalıştığı, hafta sonları neredeyse 200 kişinin randevu alarak geldiği zamanları hatırlıyor.
Hamam günümüze iyi bir durumda ve çalışır haldedir.
***********************************************************************
Yaptıran / Mimar: Bilinmemektedir. Tarih & Dönem: 16. Yüzyıl olup en eski hamamlardandır.
Mimari Özellikleri:
Kare plan şemasına sahiptir. İnşa malzemesi kabayonu taş ve tuğladır. Ortası kubbeli, enine sıcaklıklı ve çifte halvetli sıcaklığa sahip bir çifte hamamdır.
Yapının doğu bölümü kadınlar, batı bölümü ise erkekler kısmıdır. Her iki bölüm plan şeması bakımından benzerdir.
Soyunmalık mekanları kare planlıdır ve birer kubbeyle örtülüdür. Kubbe geçişleri tromplarla sağlanmıştır. Ilıklık mekanları aynalı manastır tonozuyla örtülü dikdörtgen planlı mekanlardır.
Sıcaklık mekanlarının ana hacimleri kubbeli, yanları ise aynalı manastır tonozuyla örtülmüştür. Yapının güney cephesinde ahşap sundurmayla kaplı külhan ve beşik tonozla örtülü su deposu yer almaktadır.
Bugün: Özgün işleviyle kullanılmaya devam etmektedir.
Onarım Gerektiren ve Potansiyel Riskler: 941. Sokak’a bakan batı cephede yer yer sıvalar dökülmüş, bitki oluşumları meydana gelmiştir. Soyunmalık mekanını örten kubbede nem ve rutubetten dolayı çürüme oluşmuştur.
KAYNAKÇA: ÜRER, H. (2002), İzmir Hamamları, Ankara: Türk Tarih Kurumu Basımevi.