Tarihi Mekanlar Kişisel Ansiklopedi Erol ŞAŞMAZ
  İZMİRİN ÖZEL MEKANLARI
      NARLIDERE MEKANLARI
      GÜZELBAHÇE MEKANLARI
      GAZİEMİR MEKANLARI
      KINIK MEKANLARI
      KARABAĞLAR MEKANLARI
      BERGAMA MEKANLARI
      BORNOVA
      MERKEZ MEKANLARI
      MENEMEN MEKANLARI
      TİRE
      ÇİĞLİ
      ALİAĞA MEKANLARI
      BALÇOVA MEKANLARI
      BAYINDIR MEKANLARI
      BAYRAKLI MEKANLARI
      BEYDAĞ MEKANLARI
      BUCA
      ÇEŞME MEKANLARI
      DİKİLİ MEKANLARI
      FOÇA
      KARABURUN MEKANLARI
      KARŞIYAKA MEKANLARI
      KEMALPAŞA
      MENDERES MEKANLARI
      ÖDEMİŞ MEKANLARI
      SEFERİHİSAR MEKANLARI
      SELÇUK
      TORBALI
      URLA MEKANLARI
  İZMİRİN ENDÜSTRİ MİRASI
  İZMİRİN İLÇELERİ
  İZMİRİN CAMİLERİ
  İZMİRİN KİLİSELERİ
  İZMİRİN ANITLARI
  İZMİRİN ŞEHİTLİKLERİ
  İZMİRİN HANLARI
  İZMİRİN HAMAMLARI
  İZMİRİN KAPLICALARI
  İZMİRİN ÇEŞMELERİ
  İZMİRİN SU KEMERLERİ
  İZMİRİN KÖPRÜLERİ
  İZMİRİN KALELERİ
  İZMİRİN SAAT KULELERİ
  İZMİRİN TÜRBELERİ
  İZMİRİN MEDRESELERİ
  İZMİRİN KERVANSARAYI
  TARİH VE KÜLTÜR TURİZMİ

Mail listemize abone
olun, güncel
yayınlarımızdan
haberdar olun!

Bunun için,
Lütfen mail adresinizi girin.
  Ana Sayfa   |  İletişim   
TEMNOS ANTİK KENTİ –GÖRECE KÖYÜ- MENEMEN

İzmir ili Menemen İlçesi Görece Köyü sınırları içinde KAYACIK TEPESİ üzerindeki kalıntılardır.

Temnos Adı: Herodot tarihinde adı geçen 12 Aiol kentinden biridir. Aiolis yazımına göre TAMNOS’dur. Helen dilinde bir anlamı yoktur. Sayın Bilge Umar’a göre Tamna yani Ta-insanı anlamındadır. “Ta” anlamına gelince Luvi / Pelaspos dilinde Atta/ Ata’nın başındaki “A” nın düşerek söylenmiş şeklidir. GÖRECE KALESİ olarak da anılmaktadır.

Görece Köyü: Yörük/ Türkmen cemaatinden olduğu düşünülen Görece Köyü’nün adı1487 yılına ait Yaya Defterlerinde geçmektedir.

Eski Görece köyüne giden taş döşemeli tarihi bir yol vardır. Bu yol Osmanlı Döneminden kalmadır. Yine Görece mezarlığında tarihi mezar taşları ve Temnos’dan getirildiği düşünülen 80 kadar sütun parçası bulunmaktadır.

Temnos Kısa Tarihi: Helenler bir kentin adının anlamı olmadığında bu adı anlamlı kılmak için açıklayıcı bir mythos uydururlar. Temnos’un bir yiğit-ata olduğuna inanılmaktadır.
Byzantion’lu Stephanos’un aktardığı Temnos Kenti ile alakalı bir öykü vardır. Bu topraklara göçlerle gelenlerin lideri Malaos adlı bir kişidir. Bu önder nereye kent kurayım diye bilicilere sormuş, onlardan şu cevabı almıştır: “ Arabanın dingili nerede kırılırsa orada kentini kur…”
Dumanlı Dağ’ın eteklerinde bulunan bu yüksek kayalığa çıkan Malaos ne hikmetse bu sarp kayalığın üzerine geldiğinde arabanın dingili kırılır ve burada kent kurulur.

Pausanias’ın anlatılarına göre de kentin tarihi M.Ö 1200’li yıllara kadar uzanmaktadır. Bu yıllar Aiolis kenti olarak anılan Temnos’un geçmişi için de anılan yıllardır. Bu yıllar Aiol göçlerinin tarihidir. Ayrıca Temnos Batı Anadolu tarihi hareketleri içinde kayda değer bir varlık gösterememiş ve genel tarih içinde varlığını tamamlamıştır.

Kent önceleri Lydia egemenliğinde iken, sonra Pers, ardından Büyük İskender ve Pergamon Krallığı ile eşit şartlarda bağımsız olarak varlığını sürdürmüştür. Kent bir ara Selevkos Krallığı tarafından ele geçirilmiştir. Pergamon- Roma ordusu Suriye’lileri bu topraklardan sökmek için savaşırlarken Temnos tercihini Selevkos’lardan yana kullanınca bağımsızlığını kaybeder ve Pergamon Krallığı topraklarına eklenir. Kent M.Ö 17 yılında bölgede ağır tahribata sebep olan depremle yıkılmış ve İmparator Tiberius’un yardımıyla yenilenmiştir.
Pergamon kenti ile “Eşit Vatandaşlık ve Eşit Vergilendirme” konusunda anlaşma imzalanmıştır. Ayrıca Temnos Pergamon’dan “bütçe yardımı” için para da almıştır.

Temnos için son not Erken Bizans Döneminde kilise örgütü içinde bir piskoposluk merkeziydi. 787 yılında İznik’te yoplanan Hıristiyan toplumunun ünlü toplantısında ise Temnos Piskoposu’nun varlığını kayıtlardan biliyoruz. Daha sonraki toplantılarda ise Temnos temsil edilmediğine göre bu kent artık gerileme devrine girmiş olmalıdır.
Bölge Türk egemenliğine girdiğinde bu bölgede küçük bir Rum köyünün varlığı bilinmektedir.

Temnos tarihi hakkında en detaylı bilgi Aigai Kazı başkanı da olan Sayın Prof. Dr. Ersin Doğer’in “Menemen Tarihi” kısa isimli çok değerli kitabında bulunmaktadır.

KAYNAK: TAYLAN KÖKEN
FOTOĞRAFLAR: EROL ŞAŞMAZ/ TAYLAN KÖKEN/İNTERNET
TEMNOS ANTİK KENTİ –GÖRECE KÖYÜ- MENEMEN Fotoğraf Galerisi